Αμφιάραος - Αμφιαράειο Ωρωπού


Του Γιώργου Χρ. Γιαμαρέλου
Ο δήμος Ωρωπού καταλαμβάνει μέρος της γεωγραφικής θέσης της αρχαίας πόλης - κράτους του Ωρωπού, που αποτελούσε το πάλαι ποτέ, τμήμα της αρχαίας Γραίας. Είναι ο τόπος που λειτούργησε, το σπουδαιότερο και αρχαιότερο θεραπευτήριο της ανθρωπότητας, το Αμφιαράειο Ωρωπού.
Ο Αμφιάραος είναι ένας μυθικός ήρωας, συμβασιλέας στο Άργος, στρατηγός, μάντης και ιατρός. Έλαβε μέρος στην Αργοναυτική εκστρατεία, στο κυνήγι του Καλυδώνιου κάπρου, στην εκστρατεία των επτά στρατηγών εναντίον της Θήβας, και σε πολλές άλλες εορταστικές εκδηλώσεις που συνοδεύονταν με αγωνίσματα. Έζησε πολύ πριν από τον Τρωϊκό πόλεμο, και η φήμη του διατηρήθηκε μέσα από την ποίηση και τα έπη επί χιλιετίες. Οι τραγικοί ποιητές όπως λ.χ. ο Αισχύλος, αναφέρονται σ΄ αυτόν, χιλιάδες χρόνια μετά το θάνατό του. Ο Αμφιάραος είναι φορέας αρχών και αξιών με πανανθρώπινη αποδοχή. Διακρινόταν για το ήθος, τη δικαιοσύνη, τη διορατικότητα, τη σωφροσύνη, το θάρρος, την ανδρεία, την αγάπη για τον άνθρωπο, τη βαθειά πίστη του σε αρχές και αξίες, πού υπηρέτησε έως θανάτου. Σε πολλά μέρη, εντός και εκτός Ελλάδος λατρεύτηκε ως θεός, σε ιερά. Σπουδαιότερο από τα ιερά αυτά, θεωρείται το ιερό του Αμφιάραου στον Ωρωπό. Λατρεύτηκε επίσης ως θεός και από τους Λατίνους (εισήλθε στην Ρωμαϊκή Μυθολογία). Η Ρωμαϊκή μυθολογία αποδίδει σ΄ αυτόν τρείς ακόμη, γιούς - ήρωες (Τίβουρο, Κόρα, Κάτιλλο), που ίδρυσαν την πανάρχαια πόλη Τίβουρα, το σημερινό Τίβολι. Η πόλη αυτή (Τίβουρα), ιδρύθηκε επτά αιώνες πριν από την ίδρυση της Ρώμης, από την οποία απέχει τριάντα χιλιόμετρα. Το Αμφιαράειο του Ωρωπού και γενικότερα τα Αμφιαράεια, κατά την ταπεινή άποψη του γράφοντος, οφείλουμε να αναγνωρίσουμε ως το κατ΄εξοχήν λίκνο της ιατρικής φροντίδας στον άνθρωπο, αφού η ίδρυσή τους απέχει αιώνες πριν από την ίδρυση των Ασκληπιείων και ο τρόπος παροχής της ιατρικής φροντίδας ήταν ακριβώς ο ίδιος.
Το Αμφιαράειο Ωρωπού, αποτελεί έναν από τους τέσσερις σπουδαιότερους αρχαιολογικούς χώρους (Αρχαία Ολυμπία, Δελφοί, Μυκήνες), που επέλεξε να ανασκάψει το νεοσυσταθέν, μετά την Επανάσταση του 1821, νεοελληνικό κράτος. Η ανασκαφή του διήρκεσε μισό αιώνα (1880-1930), χωρίς να ολοκληρωθεί. Έφερε στο φως ευρήματα που εντυπωσίασαν, παγκοσμίως. Τα τελευταία χρόνια βιώνει την εγκατάλειψη και την αδιαφορία. Οι Ωρώπιοι τιμούσαν τον Αμφιάραο οργανώνοντας κάθε πέμπτο χρόνο, διεθνείς αγώνες (Μεγάλα Αμφιαράεια).
Οι αγώνες ήταν: αθλητικοί (όλα τα κλασικά αγωνίσματα ξεχωριστά για παίδες, εφήβους και άντρες), ιππικοί (σε χώρο που δεν έχει ανασκαφεί ακόμη και περιελάμβαναν επτά διαφορετικά είδη αγωνισμάτων), θεατρικοί (τραγωδίες κωμωδίες, σάτυρες), μουσικοί (καλλιτεχνικές επιδείξεις που είχαν σχέση με την μουσική ή τον έντεχνο λόγο), κ.α.
Οι θεατρικοί και μουσικοί αγώνες διεξάγονταν στο αρχαίο θέατρο του Αμφιαραείου. Ο δήμος Ωρωπού έχει, πρωτίστως, την ιστορική και πολιτική ευθύνη να αναλάβει πρωτοβουλίες και δράσεις που θα αναδείξουν τον μοναδικό, για όλη την ανθρωπότητα, αρχαιολογικό χώρο του Ιερού του Αμφιάραου στον Ωρωπό.
Προτάσεις
Η χώρα μας θα βγει από τα μνημόνια και τη δυσχερή για τους πολλούς (ιδιαίτερα τους νέους) κοινωνικο - οικονομική κατάσταση, μόνο εάν και όταν αντιληφθούμε τον πλούτο μας, και βρούμε τον τρόπο ο πλούτος αυτός να κάνει ευτυχισμένους όχι μόνο αυτούς που τον έχουν, αλλά και αυτούς που θα τον γνωρίσουν. Με βάση τα ανωτέρω, καταθέτω τις ακόλουθες προτάσεις, με την πεποίθηση ότι είναι σχετικά εύκολα υλοποιήσιμες και μέσα στα πλαίσια των οικονομικών δυνατοτήτων της χώρας.
1η πρόταση
Διοργάνωση ημερίδας με θέμα: Αμφιάραος - Αμφιαράειο Ωρωπού
Υπενθυμίζω την πολύ ενδιαφέρουσα πρόταση της περιφερειακής συμβούλου κ. Ιωάννας Στεργίου. Εκτιμώ ότι ο χώρος του μουσείου της Ακροπόλεως (που έχει προταθεί) είναι κατάλληλος για το σκοπό αυτό. Από τη δική μου πλευρά προτείνω ως ομιλητές:
1. Την υπουργό πολιτισμού κ. Λυδία Κονιόρδου (γνωρίζω ότι είναι λάτρης του Αμφιαραείου).
2. Τον ακαδημαϊκό και γενικό γραμματέα της Ακαδημίας Αθηνών κ. Βασίλειο Πετράκο (κατεξοχήν γνώστη του Αμφιαραείου).
3. Τον πλοίαρχο ιατρό και διευθυντή εκπαίδευσης & έρευνας του ναυτικού νοσοκομείου Αθηνών, δρ. Αριστείδη Διαμαντή, ο οποίος μέσα από ένα ικανό αριθμό ελληνικών και διεθνών δημοσιεύσεων, έχει τεκμηριωμένα αναδείξει τον Αμφιάραο, πρώτο ναυτικό γιατρό και ιδρυτή της ναυτικής ιατρικής.
4. Τους εφόρους αρχαιοτήτων περιφέρειας Αττικής, Στερεάς Ελλάδας, Πελοποννήσου, Θεσσαλίας. (Οι συγκεκριμένες περιφέρειες και όχι μόνο, σχετίζονται με τον Αμφιάραο) και τέλος,
5. Άλλους ειδικούς επιστήμονες, με γνώση του αντικειμένου.
2η πρόταση
Μερική αναστήλωση - αποκατάσταση τμήματος των διαζωμάτων του αρχαίου Θεάτρου, με τη χρήση προϊόντων ξυλείας
Με το σκεπτικό να αποδοθεί άμεσα σε χρήση το αρχαίο Θέατρο του Αμφιαραείου, προτείνεται μια προσωρινή, ενδιάμεση λύση που δεν θα παραβλάπτει την επιδιωκόμενη τελικώς μόνιμη λύση. Πρόκειται δηλαδή για την μερική αναστήλωση, με ξυλεία, τμήματος των διαζωμάτων με σκοπό τη δημιουργία οκτακοσίων, τουλάχιστον, θέσεων για θεατές.
Εκτιμάται, ότι οι ήδη υφιστάμενες μελέτες του χώρου του αρχαίου θεάτρου επιτρέπουν μια τέτοια κατασκευή η οποία άλλωστε δεν θα επιφέρει ιδιαίτερη επιβάρυνση και φθορά στα σημεία εδράσεως της.
Με τον τρόπο αυτό και μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα μπορεί να παραδοθεί το αρχαίο θέατρο του Αμφιαραείου κατά προτεραιότητα στη νεολαία της Ελλάδας, και της Ενωμένης Ευρώπης, αλλά και στους πολίτες του Ωρωπού και όχι μόνο, για σκοπούς και δράσεις που αρμόζουν στον χώρο και την ιστορία του.
Θα ήταν ευχής έργο (και είναι πραγματοποιήσιμο!) την άνοιξη του 2019, να πραγματοποιηθούν οι πρώτοι θεατρικοί και μουσικοί αγώνες της νεολαίας της Ελλάδας και της Ευρώπης στο αρχαίο θέατρο του Αμφιαραείου Ωρωπού, σε συνδυασμό και με άλλα εορταστικού χαρακτήρα δρώμενα, που αρμόζουν και συνάδουν με το ιερό του Αμφιάραου.
Ο κ. Γιώργος Χρ. Γιαμαρέλος, είναι πρ. ιατρός ΕΣΥ, πρ. διευθυντής τμήματος στοματικής και γναθοπροσωπικής χειρουργικής, του Ιπποκράτειου περιφερειακού γενικού νοσοκομείου Αθήνας

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Μανώλης Χιώτης: ''Έφυγε'' σαν σήμερα - Στον ιστορικό μώλο της Σκάλας Ωρωπού το 1970, τραγούδησε το Ροδόσταμο

Σε εκπαιδευτική εκδρομή στην Ιταλία, το γενικό λύκειο Σκάλας Ωρωπού "Μίκης Θεοδωράκης"

Στο "Σπίτι με τ’ Αγάλματα" η εκδήλωση του Λυκείου Ελληνίδων Χαλκίδας, για την τέχνη και την τεχνική του κεντήματος της Αυλωνίτικης φορεσιάς

Το Γυμνάσιο του Αυλώνα, στην εκπομπή "ΕΡΤ Report", της ΕΡΤ1

Νέα εκπαιδευτική μονάδα, Ενιαίο Ειδικό Επαγγελματικό Γυμνάσιο - Λύκειο, απέκτησε από χθες ο Ωρωπός